Mario Vargas Llosa vs Gabriel García Márquez

by

Gabriel García Márquez pas takimit me Llosa

Thomas Catán

It is possibly the most famous literary feud of modern times: Gabriel García Márquez, the Nobel prize-winning author, and Mario Vargas Llosa, his fellow giant of Latin American literature, have refused to talk to each other for three decades.

Once great friends, the two writers have steadfastly refused to talk about the reasons behind their spectacular bust-up, and so have their wives.

Now two pictures have appeared in which a youthful García Márquez shows off a black eye, and the photographer who took them has shed light on the origins of the feud. Not surprisingly, perhaps, it involves a woman.

Rodrigo Moya, a close friend of García Marquez, took the black-and-white pictures in 1976 but has kept them secret until this week. He decided to publish them to coincide with García Marquez’s 80th birthday and has broken his silence in a tongue-in-cheek account of the night in which GarcÍa Marquez and Vargas Llosa brawled, entitled “The Horrific Story of the Black Eye”.

The photographs, which first appeared in La Jornadain Mexico show a shiner under GarcÍa Márquez’s left eye and a cut on his nose. In one, the Colombian novelist is looking deadly serious. In the other, he grins broadly from under his moustache, as if acknowledging that the picture would one day become a classic.

According to Mr Moya, various Latin American artists and intellectuals had gathered in Mexico City for a film premiére in 1976. After the film, García Márquez went to embrace his close friend, Vargas Llosa. “Mario!” he managed to say, before receiving a “tremendous blow” to the face from the Peruvian author.

“How dare you come and greet me after what you did to Patricia in Barcelona!” Vargas Llosa reportedly shouted, referring to his wife.

Amid the screams of some women, García Marquez sat on the floor with a profusely bleeding nose, as the Mexican writer Elena Poniatowska ran to get a steak for his eye. Two days later, Mr Moya took the photos of his friend’s black eye.

The long feud between the two literary heavyweights has also been one of the most colourful. The two men had been close friends – so much so that Mr García Márquez is godfather to Mr Vargas Llosa’s second son, Gabriel.

After the cinema fight, however, the two stopped speaking and embarked on radically different paths. García Marquez stuck to his Leftist leanings, developing a close friendship with the Cuban leader Fidel Castro. Vargas Llosa became an ardent admirer of Margaret Thatcher and ran for President of Peru on a Right-wing platform. He has been one of President Castro’s most outspoken critics.

Now the two appear to have buried the hatchet, with Vargas Llosa writing a prologue to a 40th anniversary edition of García Márquez’s classic work, A Hundred Years of Solitude. The text is reportedly an extract from Vargas Llosa’s laudatory book on García Márquez, written before their fall-out. The Peruvian writer is said to have blocked the book’s publication ever since.

Despite Mr Moya’s tantalising new details, only the two men and their wives know what really led to the fight. It is rumoured that while both families were living in Barcelona, Vargas Llosa left his wife and children for a stunning Swedish woman. According to the whispered tale, Patricia sought comfort with GarcÍa Márquez and his wife, who advised her to seek a divorce. When Vargas Llosa reconciled with Patricia, she allegedly told all, leading eventually to the sucker punch.

To some, however, Mr Moya’s account suggests that some greater betrayal was behind Vargas Llosa’s ire. If so, he isn’t talking. “We’ll leave that subject to future biographers,” he said recently.

García Márquez’s 80th birthday last week was marked by marathon readings of his works all over the Spanish-speaking world. Eighty cannon shots rang out in his Caribbean home town, while the Colombian Government vowed to rebuild his childhood house.

“Now that he turns 80 and 40 years have passed since the first edition of A Hundred Years of Solitude, I believe it is the right time to publish an account of the terrible encounter between two great writers, one from the Left and the other with a strong right hook,” said Mr Moya.
The fine art of feuding

— Truman Capote and Gore Vidal feuded in interviews, on TV and in their work. Capote, Vidal said, had “raised lying into an art – a minor art”. Capote’s response: “Of course, I’m always sad about Gore. Very sad that he has to breathe every day”

— Politics was at the heart of leftist playwright Lillian Hellman and novelist Mary McCarthy’s feud. “Every word she writes is a lie, including “and” and “the”, McCarthy said in a television interview

— A close friendship between Vladimir Nabokov and Edmund Wilson, the critic who introduced the West to the Russian’s work, ended after a disagreement over the translation of Pushkin

— Salman Rushdie and John le Carré’s extensive published argument began over who had suffered more at the hands of religious zealots. The debate soon widened, with Rushdie also contending le Carré was “an illiterate pompous ass”

— Barbs traded by A. N. Wilson and Bevis Hillier allegedly include a love letter faked by Hillier and planted on Wilson. It contained an expletive-ridden denunciation, spelt out by the first word of each sentence. The reason? Competition over rival Betjeman biographies

Sources: Gore Vidal, by Fred Kaplan; Literary Feuds, by Anthony Arthur; newenglishreview.org; Times archives

Tags: ,

14 Responses to “Mario Vargas Llosa vs Gabriel García Márquez”

  1. un Says:

    Do te kisha dashur ta lexoja ne shqip por edhe keshtu, e perzieva pak kaçamakun, e njihja kete histori. Madje mbaj mend kam shkruar diçka per kete, ne nje forum tashme te hedhur ne ere. C’rendesi ka, kerkova ne depon e kompjuterit, nuk gjeta gje. Do ta kem fshire padashje. Nejse.

    Problemi eshte ketu : ç’i ka bere Marko Patricias ? Logjika te thote se asgje, sepse Patricia eshte ende sot e kesaj dite me Marion. Pra ska ndodhur gje, perveç nje “kerkese” nga ana e Markos, nje kerkese e tipit : “shiko Patricia, Mario eshte ca i dhunshem, mos rri me te, eja me mua, kam nje shtepi te madhe dhe nuk te le jashte.”

    Mirepo mund te jete dhe kjo : Marko e ka “ngushelluar” ca si nga afer kete Patrician, porse Mario, meqe ka zemer aq te madhe sa Hillary, e ka falur per hir te dashurise se rinise. Ben vaki. Por ne kete rast, duhet shpjeguar se çfare djallin pelqeu Patricia tek Marko sepse per bukurosh, ky Mario eshte ku e ku me i pashem, ndersa Marko ngjan me teper me nje pronar plantacionesh kallamsheqeri, ose dhe me Vasillaq Vangjelin kur eshte xurxull.

    Mire. Te dalim me tej. Nderi do ta donte qe Mario ta therriste ne duel Markon. Me shpate ose me pisqolle, nga ato te dikurshmet qe gjuanin 30 cm shtrember ne 15 meter largesi.

    Sepse dueli ka nje tradite te forte nder shkrimtare. Lermontovi ka shkuar per “rrush” ne moshe fare te re. Madje duelin e ka zgjedhur vete diku ne zgrip te nje humnere, qe me te rene pertoke, te binte atje poshte. Dhe ka rene i shkreti, si Nrio qe e hudhi Tunxh Mavria.

    Kemi dhe Prustin qe ka bere nje duel, dikur, thjesht ngaqe dikush ia kishte kritikuar nje shkrim. Shyqyr qe nuk behet kjo ne Shqiperi se do te kisha vdekur tashme nja 700 here, sa shkrimtaruce kam qortuar une, bobo ! do me kishte mbire lisi me kohe. Nejse. Ka qene nje francez dikur qe u grind me nje kusheririn e vet, nuk di gje pune tokash apo gardhi, apo dhe pune kanali ujites. Edhe e therret ne duel, me shpate. Bam e bim, e ben pleh ate tjatrin, plagosje gjithandej, madje dhe ne gjoks. Nja nje muaj ne shtrat ai fatkeqi. Sa ngrihet ne kembe, i çon fjale atij qe e kishte bere sallate duke i thene : ec ketu se kesaj here kam per te ta rregulluar qejfin. Mirepo ky shpatari i famshem i thote : Po hik mer qurravec, se une vertet te dola njehere ne duel si kundershtar, por s’ma mban nderi mua qe te behem dhe kasap. Hajde keput qafen. Ne fakt, ky tipi qe fitonte gjithmone e kishte bere duelin buke e djathe : plot 22 duele, te gjitha i fitonte, pre nje krah andej e nxjerr ca zorre kendej, ishte mjeshter.

    Shih me e forta tani : e njihni Hubert Nyssen ? Eshte botues, pronari i Actes Sud, shtepi e madhe botuese franceze. Eh mire, ky e ka gruan perkthyese, Christine Le Boeuf, perkthyese zyrtare te Paul Auster. Eh mire, nje dite, nje kopuk ia shan nje perkthim kesaj gruas, duke thene se ky Nysseni e merr ne pune kete gruan thjesht se “ben ca dashuri” me te. Bobo ! Nysseni nuk duron dhe e therret ne duel. Jemi tani vone ore, mund te jete nga vitet 80-90. Eh mire, nuk di gje ç’u be. Ai tjatri ishte gazetar i Le Figaro, qe ne fakt jane llapaqena keta. Nejse.

    Eshte dhe nje rast i bukur qe nje shkrimtar, brez kafe ne karate fton ne duel nje botues, brez i kuq ne taekwondo. Dhe e zgerlaq fare. Mu ne vitin 2008. Ama mos harroni se jemi ne Belgjike dhe Belgjika mbahet si vendi ku ka seline Ministria e Traplluqeve. Me nje fjale, keta u grinden thjesht per te drejtat e autorit per nje liber te vetem. Ncek ncek.

    Kurse dueli me i bukur ne film eshte Henry Fonda me ate tjatrin, Charles Bronson. Ka dhe nje tjeter gallate, Henry Fonda prape me Terence Hillin, por kjo s’quhet, se ishte per qejf.

    Ne Shqiperi, mbaj mend se duel me rregulla nuk ka bere askush. Perveç Gjergjit, te birit te Elezit, nga fisi i Aliajve qe ia beri trute turshull bajlozit gjakatar.

    Ndersa nje duel qe na e kane fituar me te pabese eshte ai i Musa Cubit me Krajleviçe Markon. Ky i fundit, mashtrues si pothuaj 99% e serbeve, i thote Muses se do te luftojme deri ne fund, kush te jete me i forte. Musa ate qejf ka. Fillon dueli, pak pa hyre dielli, ky serbi i thote shqiptarit : a ulemi pak e pushojme, shih ç’perendim i bukur dielli. Edhe ulen, se ky shqiptari eshte i beses, si gjithmone. Mirepo ai serbi nxjerr nje thike te fshehur dhe ia ngul ne pabesi. E vret Musen e shkrete. E vret dhe e pret, siç ben pothuaj gjithmone nje serb. Ia hap kraharorin. Ia shkul zemren. Kur sheh brenda, ç’te shohe ? Tre gjarperinj : njeri i ngritur, tjetri si pergjumesh, e tjetri ne gjume te thelle. Musa ishte ende ne mesin e forcave, morali i historise ky. Dhe serbet i kendojne ketij krajleviçit kenge popullore. Pisat.

    Dhe e fundit, dueli me i bukur eshte ai i Akilit me Hektorin. Homeri ska pare gje sepse ka qene qorr, por sa bukur e ka perfytyruar. I lumte.

    Shendet e te mira, ne duele te tjera u pjekshim.

  2. desaparacidos Says:

    Ne fakt UN, une them se ai grushti qe i ka dhene eshte i njejti qe do doja ti jepja une pasi lexova Dashuria ne kohen e koleres.

    Me gje e merzitshme.

    Sa per duele, keshilloj Duel te S.Spielberg.

    E gjeta lajmin por nuk thote se ça ka ndodhur pastaj.

    Hubert Nyssen a provoqué un journaliste du Figaro en duel parce que celui-ci avait dénigré le travail de sa femme (Christine Le Boeuf – traductrice de Paul Auster, entre autres) en insinuant que le choix de la traduction était lié aux relations entre l’éditeur et la traductrice.

  3. flo Says:

    Uh sa te drejte qe te jap Des. per kete liber, shyqyr qe gjeta nje shqiptar qe nuk e pelqen

  4. flo Says:

    Edhe mua teper i merzitshem me eshte dukur por nuk e “hapa si muhabet” se kujtoja se isha shqiptarja e vetme qe nuk e pelqeja, tani qe mesova se paska te tjere sikur jam me e qete

  5. un Says:

    Ne fakt, Flo, ti je shqiptarja e vetme qe nuk te pelqen kjo Kolera sepse Darieni eshte shqiptar. E kam fjalen qe je vajza e vetme qe nuk te pelqen. Sepse djem ka plot qe s’e pelqejne. Por vajzuket shqiptare, nuk e di pse, mbase Antonio Banderas ose Julio Iglesias me te birin, nuk e di pse i pelqejne keto dashuriçkat latine. Ne kohe kolere dhe ne kohe permbytjesh, ç’rendesi ka. Ja psh, shih gocat e pallatit tim, ia kishin shtruar nje dite muhabet per nje telenovele kolumbiane, oh te keqen e bisedes ! Te betohem, per nga cilesia e argumenteve dhe zjarri me te cilin bisedonin, ishin eksperte. Sa keq qe ishin kanalizuar ne budalliqe ! Gjithe ajo energji, gjetje letrare, vetetima trunore, tere kjo e çuar dem.

    Ah, se mos harroj, gocat shqiptare vdesin gjithashtu dhe per “Harku i Triumfit”. Se ç’iu ka bere ky Remarku gocave tona, nuk e di. Magji. Ndersa çunat shqiptare, pa diskutim “tre shoket”. Prape Remarku. Te kishte qene gjalle ky tipi, do kishte qene Pitkini i dyte, qe vetem ne Shqiperi kishte sukses te jashtezakonshem. Remarku ne France dhe ne letersi njihet si nje shkrimtar nder mijera te tjere, i mire. Jo me tutje. Thjesht shkrimtar i mire. S’behet fjale per shume te mire dhe te medhenj dhe superyll fare qe eshte… e kam harruar kush eshte.

    Keshtu pak a shume. Nje pyetje keshtu, kalimthi, per Flo dhe te tjeret : keni lexuar gje nga Llosa, nga keto romanet qe kane dale ne shqip ? Se me kane thene jane perkthime me shkolle nate, kush nuk ka futur duart ne te, deri dhe tek shoferi i Zukut qe i ka transportuar. Me ndriçoni pak, e vertete eshte apo llafe te liga ?

  6. desaparacidos Says:

    Muhabeti o keshtu UN.

    Llosa eshte botuar ne Shqiperi shkel e shko. Jo vetem me nje perkthim shkel e shko – me duket se nuk eshte perkthyer fare nga spanjishtja, po nga italishtja – por edhe nga nje shtepi botuese qe nuk i kishte te drejtat per ta botuar. Pune shqiptare me.

    Di qe vitin e kaluar Flotura Açka e Skanderbeg Books ka marre te drejtat per te botuar Llozen tamam edhe kane bere nje dy perkthime te mire. Deri tani kane botuar ” Festa e cjapit” dhe ” Aventurat e vajzes se keqe”. Por vete si kam lexuar.

    Ore, lloze ne shqip nuk i thone shulit?

  7. dana Says:

    tani nje gje eshte qe mos te pelqesh Dashuria ne kohen e koleres, e dicka tjeter ta barazosh ate me dashurite e telenovelave latine.😛
    personalisht vdeeeees per Marquez,🙂 ashtu sic vdes per shume e shume shkrimtare te tjere (pervec Remarkut)
    pastaj Marquez eshte i madh,teeeeeeeeeper i madh per ta kufizuar ate vetem ne nje roman.
    do doja te dija nga Dario psh cka lexuar tjeter pervec koleres🙂

  8. flo Says:

    O UN vajta t’a shkruaja si poshtshenim ate qe ke kostauar ti:doja t’i shkruaja: po ti Des mos u alarmo se nuk je shqiptarE🙂 por e lash se pertova

  9. flo Says:

    P.s. Shqiptarkat te vrasin per latinet

  10. dana Says:

    pps. ska gje me acaruese se gjeneralizimet

  11. flo Says:

    Dana mos u merzit, ka dhe perjashtime, ja pershembull personalisht per ty mendoj se nuk vret dot nje mize🙂

  12. un Says:

    dana dhe flo,
    Sinqerisht tani, une jam dakort qe te mos kalohet ne pergjithesime, te pakten jo te prera, por gjithsesi, statistikat jane kokeforta. Ne çdo ankete qe kam pare une, ne TV, me kalimtare rruges, neper forume (cili liber ju pelqen ?), kam pare se Remark eshte ZOTI vete. E habitshme. Une e di shume mire se, ne pergjithesi, lexuesi shqiptar ka nje kulture te dobet letrare (kjo s’perjashton faktin qe ka lexues shume te mire), dhe se ata kalimtaret e anketes ishin vertet te mjere. Por si ka mundesi qe edhe neper forume pergjigjet te jene njezeri : Remark ? E habitshme, une perpos magjise, nuk shoh gje.

    Fakti eshte hapja e kufinjve nuk eshte shoqeruar aq sa duhet me hapjen e ideve. Me ide kuptoj kultivimin e panderprere dhe jo me ide budallaqe si te fitohet para dhe si te perdridhen valixhet neper disko. Keto i kemi mesuar mire. Perqindja e lexuesve te mire, te atyre qe kane nje kulture te pasur letrare, eshte vertet e vogel ne krahasim me perqindjen e lexuesve gjithfarelloj. Mund te shenoni ketu faktin se, sipas te thenave, Dudaj shet jo pak libra. Shume bukur, biznes i frytshem. Por a eshte vrare mendja ndonjehere, çfare titujsh shiten ? Pergjigjet i dini vete ju.

    Dje doli njefare liste ne France, 10 autoret me te shitur te vitit 2010. E dini ju kush eshte ? Marc Levy, qe shkruan ca budalliqe per klase te dyte fillore, o Zot ! Tmerri i letersise. E megjithate, vjet ka shitur 1.6 milione kopje. Hej, jane miliona ato. Vetem xhiro vjetor, rreth 15 milione euro. Ne xhep te vet, llogaritet diku rreth 3 milione. E merrni me mend ? Budalliqet shiten gjithandej, edhe ne France. Edhe ketu, lexuesit e mire jane ne pakice, ama jane tejet te pergatitur. Ne sapo jemi futur ne udhen e formimit te nje “middle class” ne fushen e leximit. Specialiste, veshtire se kemi. Kurse Franca i ka te vendosur tashme, specialistet e letersise te japin uje ne bisht te luges. Lexoni komentet dhe leksionet e Compagnon, apo leximet e Finkielkraut. Duhet pune per te vajtur ketu.

    Pastaj, dana, eshte dhe diçka tjeter : Shqiperia, si shoqeri e mbyllur qe ka qene dhe vazhdon te jete (ndonese me pak), eshte ne dijeni te gjithçkaje qe i ndodh gjithkujt. Me nje fjale, gezimet, hidherimet, leximet apo turfullimet e njerit, njihen pernjehere, me qindra kilometra larg. Prandaj ka ardhur dhe ky “formatizim” i lexuesit shqiptar qe 9 nder 10 te bejne be per koken e Remarkut. U lodha, ç’kemi njehere, si keni qene ?

  13. dana Says:

    personalisht ti Flo paske krijuar jo pak por “nje mendim” mbi mua?
    wooooow!!
    kshu nga perceptimet i bie eh?..lere pastaj po te njiheshim e para nje filxhan kakao te benim nje dore muhabet..do me beje biografine komplete pastaj pse s’thua🙂

  14. flo Says:

    Hej, e gjithe parshtypja ime per ty niset dhe mbaron tek foto e urimit te vitit te ri te tirana calling, kaq, te mos krijojme ide te gabuara nga fjala personalisht,se ishte un modo di dire, flo eshte teper e zene me kumrite e veta, per t’u marre me kumrite e te tjereve

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s


%d bloggers like this: